Մի գարնան առավոտ …
- Շարունակի՛ր: Ես՝ թռչունների խնջույքի անկոչ հյուր:
- Երկուշաբթի օրը՝ ապրիլի 4-ին, Ղազարոս Աղայանի ծննդյան օրն է: Համացանցից փոքրիկ ու հետաքրքիր տեղեկություն դո՛ւրս գրիր Ղ. Աղայանի մասին: Պատրաստվիր տեղեկությունդ ներկայացնել ընկերներիդ:
Ղազարոս Աղայանը ծնվել է 1840թ-ի ապրիլի 4-ին, Վրաստանի հայաբնակ գյուղերից մեկում: Սկզբնական կրթությունը ստացել է ծնդդավայրում քահանա Տեր-Պետրոսի մոտ: 1853թ. ընդունվել է Թիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցը, ապա մեկ տարի հետո ինքնակամ հեռացել: Այնուհետև զբաղվել է ինքնակրթությամբ:
Աղայանը դասավանդել է Ախալցխայի, Շուշվա, Երևանի և Ալեքսանդրապոլի դպրոցներում: 1895-ին ձերբակարվել է հնչակյան կուսակցությանը պատկանելու մեղադրանքով: Նախ աքսորվել է Նոր Նախիջևան ապա Ղրիմ:
1902թ-ի մայիսին տոնվել է Աղայանի գրական գործունեության 40 ամյակը: Նրա մանկավարժական համակարգի նպատակն էր զարգացնել ՙՙուժեղ, խելոք, առաքինի՚՚ քաղաքացիներ: Աղայանի ՙՙՈւսումն մայրենի լեզվի՚՚ դասագիրքը ծառայել է դպրոցականներին 40 տարի: Նրա գործունեության հիմնական ուղեցույցը դարձավ 1869թ-ի ՙՙԱրարատ՚՚ ամսագրի առաջին համարներով հրապարակված ՙՙԽորհրդածություն դաստիարակության վերաբերյալ՚՚ հոդվածաշարը: Աղայանը քննդադատում էր գործող դպրոցը ՙՙԻսկ ի՞նչ էր տալիս ժամանակի դպրոցը՚՚, այս սուր հարցադրմանը հետևում է պատասխանը՝ ՙՙՀայոց դպրոցներում գիտություն չէր ավանդվում այլ միայն կրոն և հայոց լեզուն: Նա բարձր էր գնահատում ուսուցչի դերը և պահանջում մասնագիտական, մանկավարժական խորը գիտելիքներ:
- Կարդա՛ Հ. Թումանյանի դստեր՝ Նվարդ Թումանյանի հուշերը Ղ. Աղայանի մասին:
Եվա Պապյան 